Loading...
Öğrencilerin %46'sı okul araştırmasında AI kullanıyor, %18'i AI yüzünden bir kurumu listeden çıkardı. 5580 sayılı Kanun'un reklam sınırı içinde AI görünürlük rehberi.
Öğrencilerin %46'sı okul araştırma sürecinde yapay zeka kullanıyor — bir yıl önce %26'ydı. Daha çarpıcısı: %18'i AI'dan aldığı bilgi nedeniyle bir kurumu listesinden çıkarmış. Yani AI artık keşif değil eleme aracı. Türkiye'de özel öğretim kurumları 5580 sayılı Kanun kapsamında dar bir reklam alanında çalışıyor; açık kalan tek kapı bilgilendirici içerik ve bu, AI'ın kaynak gösterdiği içeriğin tam kendisi.
Öğrencilerin %46'sı okul araştırma sürecinde yapay zeka kullanıyor — bir yıl önce bu oran %26'ydı. Daha çarpıcı olan ikinci rakam: %18'i, AI'dan aldığı bilgi nedeniyle bir kurumu listesinden çıkardığını söylüyor (Education Advisory Board, Şubat 2026).
Bu ikinci veri, eğitim kurumları için oyunun kurallarını değiştiriyor. AI artık yalnızca bir keşif aracı değil; aynı zamanda bir eleme aracı. Ve eleme, siz farkına bile varmadan gerçekleşiyor: aday öğrenci ya da veli sormuyor, itiraz etmiyor, geri dönüş yapmıyor — listeden çıkarıyor.
Türkiye'de özel öğretim kurumları için tabloyu daha da keskinleştiren bir unsur var: 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu ve MEB Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği çerçevesinde reklam ve ilan alanı dar biçimde sınırlanmış durumda. Öğrenci resmi ve ismi kullanılamıyor, televizyon reklamı doğrudan ya da logo/amblem üzerinden dolaylı olarak dahi verilemiyor, diğer kurumları hedef alan içerik yasak. Yaptırım da ağır: gerçeğe aykırı ilan veya öğrenci görseli kullanımı brüt asgari ücretin beş katı idari para cezası; tekrarında ceza beş kat artırılıyor; üçüncü tekrarda kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı iptal ediliyor.
Yani klasik tanıtım kanalları büyük ölçüde kapalı. Açık olan tek kapı, bilgilendirici içerik — ve tesadüfen bu, AI asistanlarının kaynak gösterdiği içeriğin tam kendisi.
Talep tarafı değişti. Öğrencilerin %46'sı okul araştırmasında AI kullanıyor (bir yıl önce %26). %18'i AI nedeniyle bir kurumu listeden çıkardı. Velilerin %72'si AI araçlarının çocuğunun eğitiminin parçası olması gerektiğini düşünüyor; bu oran lise velilerinde %81'e çıkıyor.
Mevzuat dar ama net. Öğrenci resim ve isimleri kullanılamaz; öğrenim çağına yönelik modellenmiş resimler de öğrenci resmi gibi kullanılamaz. Diğer eğitim kurumlarını hedef alan veya gerçeğe aykırı ilan yasak. Televizyon reklamı doğrudan ya da dolaylı olarak verilemez.
Yaptırım caydırıcı. Brüt asgari ücretin beş katı idari para cezası; tekrarında beş kat artırım; üçüncü tekrarda kurum açma izni ve çalışma ruhsatı iptali.
Açık kalan kanal bilgilendirme. Program içeriği, kayıt süreci, akademik kadro nitelikleri, kabul koşulları — hepsi hem mevzuata uygun hem AI'ın alıntıladığı içerik.
Zamanlama kritik. Kayıt kararları dönem başından aylar önce şekilleniyor; içeriğin o pencereden önce yayında ve indekslenmiş olması gerekiyor.
Kendi korpüsümüzde eğitim beş ayrı sayfaya bölünmüş durumda — bu rehber onları tek otorite sayfasında topluyor.
Eğitim kurumu seçiminde yapay zekanın rolü, bilgi bulmaktan liste daraltmaya kaydı — ve bu, görünmezliğin maliyetini doğrudan artırıyor.
Rakamlar bu geçişi net gösteriyor: bir yıl içinde AI kullanım oranı öğrenciler arasında %26'dan %46'ya çıktı. Aynı ankette öğrencilerin %18'i, AI üzerinden edindiği bilgi nedeniyle bir kurumu değerlendirme listesinden çıkardığını söylüyor.
Eleme mekanizmasının iki yönü var ve ikisi de aynı derecede önemli:
Bilgi yokluğuyla eleme. Aday bir soru soruyor — "X programında staj zorunlu mu", "Y bölümünün kontenjanı ne", "kayıt için hangi belgeler gerekiyor" — ve cevapta sizin kurumunuz yer almıyor. Bu durumda eleme aktif bir karar bile değil; kurum hiç değerlendirmeye girmiyor.
Yanlış veya eski bilgiyle eleme. Daha sinsi olan bu. AI, sitenizde güncellenmemiş bir sayfadan eski bir ücret aralığı, kapanmış bir program ya da değişmiş bir kabul koşulu okuyup cevabına koyabiliyor. Aday buna göre karar veriyor ve size hiç ulaşmıyor.
İkincisi, eğitim kurumları için özellikle risklidir; çünkü sektörde bilgi yılda en az bir kez değişiyor ve siteler genellikle bu değişimi tam yansıtmıyor.
Veli tarafındaki kabul de yüksek: velilerin %72'si AI araçlarının çocuğunun eğitiminin bir parçası olması gerektiğini düşünüyor. Yaş grubuna göre değişiyor — lise velilerinde %81, ortaokulda %74, ilkokulda %58. Yani hedef kitleniz lise ve üstüyse, AI'ı kullanan bir veli kitlesiyle karşı karşıyasınız.
Veri sınırı. Bu oranlar ABD örneklemlerine aittir. Türkiye'de öğrenci ve velilerin okul araştırmasında AI kullanımına dair yayımlanmış karşılaştırılabilir bir ölçüm bulunmuyor. Eğilimin yönü büyük olasılıkla benzer, ama rakamları Türkiye'ye birebir taşımak metodolojik olarak yanlış olur.
Özel öğretim kurumlarında reklam alanı 5580 sayılı Kanun ve MEB Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği ile dar biçimde çizilmiş; buna karşılık bilgilendirici içerik üretimi bu sınırın dışında kalıyor.
| Yapılabilir | Yapılamaz |
|---|---|
| Program içeriği, müfredat ve ders yapısını açıklamak | Öğrenci/kursiyer resmi veya ismi kullanmak |
| Kayıt süreci, takvim ve gerekli belgeleri yayımlamak | Öğrenim çağına yönelik modellenmiş resimleri öğrenci resmi gibi kullanmak |
| Akademik kadronun mesleki niteliklerini belirtmek | Diğer eğitim kurumlarını hedef alan ilan vermek |
| Kabul koşulları ve kontenjan bilgisini paylaşmak | Gerçeğe aykırı reklam ve ilan vermek |
| Fiziki imkânlar ve hizmetleri tanımlamak | Televizyona doğrudan ya da logo/amblem üzerinden dolaylı reklam vermek |
Yaptırım tarafı hafife alınmamalı. Gerçeğe aykırı ilan vermek veya ilanlarda öğrenci resim ve bilgilerini kullanmak, brüt asgari ücretin beş katı idari para cezası sebebi. Aynı kabahat tekrarlanırsa ceza beş kat artırılarak uygulanıyor; üçüncü kez tekrarlanması hâlinde kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı iptal ediliyor.
Bu tablonun sol sütunu, AI görünürlüğü için gereken içeriğin tamamını kapsıyor. Sağ sütundaki hiçbir kalem zaten AI cevaplarına girmiyor — öğrenci fotoğrafı ve rakip karşılaştırması, bir dil modelinin kaynak seçiminde kullandığı sinyaller değil.
Uyarı. Bu bölüm bilgilendirme amaçlıdır, hukuki görüş değildir. Mevzuat ve il millî eğitim müdürlüğü uygulamaları değişebilir; yayımlayacağınız metinleri kendi hukuk danışmanınızla teyit etmenizi öneririz.
Eğitimde sorgu aileleri kayıt takvimine göre şekilleniyor ve ticari değerleri birbirinden çok farklı.
| Sorgu ailesi | Örnek | Ticari değer | Zamanlama |
|---|---|---|---|
| Program içeriği | "X bölümünde hangi dersler var" | Yüksek | Yıl boyu |
| Kabul ve kayıt | "kayıt için hangi belgeler gerekli" | Çok yüksek | Dönem öncesi |
| Karar desteği | "çocuğum için hangi lise türü uygun" | Orta | Erken dönem |
| Ücret ve burs | "burs koşulları nasıl" | Yüksek | Dönem öncesi |
En yüksek getirili aile "kabul ve kayıt" — çünkü bu soruyu soran kişi karar aşamasının sonunda. Buna karşılık en çok ihmal edilen aile de bu; çoğu kurum sitesinde kayıt bilgisi bir PDF'in içinde ya da tek satırlık bir duyuru olarak yaşıyor.
Program içeriği sorguları ise yıl boyu değer üretiyor ve rekabeti düşük. Bir ders listesini tabloya dökmek, onlarca uzun kuyruklu sorguya cevap oluşturuyor.
1. Program sayfalarını ders düzeyine indirin. "Fen Lisesi Programı" bir başlıktır; hangi derslerin hangi sınıfta kaç saat okutulduğu bilgidir. AI ikincisini alıntılar.
2. Kayıt bilgisini sayfa gövdesine taşıyın. PDF içindeki kayıt kılavuzu pratikte okunamaz. Belgeler, tarihler ve adımlar HTML metin olarak sayfada bulunmalı; PDF ek olabilir, kaynak olamaz.
3. Akademik kadroyu nitelikleriyle tanımlayın. Mesleki ve akademik nitelikler paylaşılabilir bilgidir ve güven sinyalinin çekirdeğini oluşturur. Öğrenci görseli yerine kadro niteliği — hem mevzuata uygun hem daha etkili.
4. Güncellik tarihini görünür kılın. Eğitimde bilgi her dönem değişiyor. Güncellenmemiş bir kontenjan ya da ücret bilgisi, yanlış bilgiden farksızdır ve yukarıda anlattığımız "yanlış bilgiyle eleme" riskini doğrudan üretir.
5. Teknik okunabilirliği sağlayın. İçeriğin sunucu tarafında render edilmesi ve EducationalOrganization, School ile Course schema'larının sayfadaki bilgiyle tutarlı olması. Schema'da yazıp sayfada göstermemek tutarsızlık sinyali üretir. Yayımdan önce schema markup doğrulayıcı aracımızla kontrol edebilirsiniz.
Sektöre özel çerçeve için eğitim sektörü sayfamıza bakabilirsiniz.
Eğitim kurumlarının en yüksek ticari değerli içeriği — kayıt kılavuzu — neredeyse her zaman en okunamaz formatta yaşıyor. Bu tek başına düzeltilebilecek en yüksek getirili iş.
Sorun üç katmanlı:
PDF, AI için pratikte kaynak değil. Bir dil modeli sayfayı işlerken HTML gövdesindeki metni okur. PDF eki, en iyi ihtimalle ikinci sınıf bir kaynaktır; çoğu zaman hiç değerlendirilmez. Kayıt takvimi, gerekli belgeler ve başvuru adımları PDF'in içindeyse, o bilgi AI açısından sitede yok demektir.
PDF güncellenmez, çoğaltılır. Her dönem yeni bir PDF yükleniyor, eskisi sitede kalıyor. Sonuç: aynı konuda birden çok belge, hangisinin güncel olduğu belirsiz. AI eski olanı okuyup cevabına koyduğunda, yukarıda anlattığımız "yanlış bilgiyle eleme" tam olarak gerçekleşir.
PDF ölçülemez. Hangi bölümünün okunduğunu, adayın nerede takıldığını göremezsiniz. HTML sayfada bunların hepsi ölçülebilir.
Doğru kurgu basit: kayıt bilgisi sayfa gövdesinde yapılandırılmış metin olarak bulunur — belge listesi madde madde, takvim tablo hâlinde, adımlar numaralı liste olarak. PDF, indirilebilir bir ek olarak kalabilir ama tek kaynak olamaz.
Aynı mantık ücret ve burs bilgisi için de geçerli. Ücreti yayımlamak istemeyen kurumlar için bile bir orta yol var: bandı ve neyi kapsadığını yazmak, "bilgi için arayın" demekten hem aday hem AI açısından daha iyi sonuç veriyor.
Online kurs, sertifika programı ve kurumsal eğitim sağlayıcıları farklı bir konumda: 5580 kapsamındaki kurumlara göre tanıtım alanları daha geniş, ama rekabetleri çok daha yoğun ve coğrafi sınırları yok.
Bu tarafta ayrışmayı sağlayan üç unsur var:
Bu üç unsur, kurumsal eğitim satın alan bir İK yöneticisinin AI'a soracağı soruların da doğrudan karşılığı.
Eğitimde zamanlama, içerik kalitesi kadar belirleyici — çünkü kayıt kararları dar bir pencerede yoğunlaşıyor ve içeriğin o pencereden önce indekslenmiş olması gerekiyor.
Pratik kural: hedef kayıt döneminden en az 8–12 hafta önce yayında olun. Yeni içeriğin hem arama tarafında sıralanması hem AI kaynak havuzuna girmesi zaman alıyor; kayıt haftasında yayımlanan sayfa o dönem için işlevsizdir.
Bunun anlamı şu: Eylül dönemi için Haziran–Temmuz, bahar dönemi için Kasım–Aralık çalışılmalı. Ağustos sonu, gelecek dönemin içeriğini planlamak için değil, bu dönemin eksiklerini kapatmak için son fırsat penceresi.
Yatırımın maliyet ve geri dönüş tarafını AI ve GEO yatırımının ROI'si rehberimizde ele aldık; oradaki 90 günlük sessizlik uyarısı, eğitimdeki bu takvim mantığının doğrudan gerekçesi.
1. Kayıt bilgisini PDF'e gömmek. En yaygın ve en pahalı hata. En yüksek ticari değerli sorgu ailesinin cevabı okunamaz formatta duruyor.
2. Program sayfalarını pazarlama metnine çevirmek. "Geleceğin liderlerini yetiştiriyoruz" cümlesi hem hiçbir sorguya cevap vermez hem de gerçeğe aykırı ilan tartışmasına açıktır.
3. Eski dönem bilgisini sitede bırakmak. Geçen yılın kontenjanı, ücreti veya takvimi sitede duruyorsa, AI onu güncel sanır ve cevabına koyar.
4. Öğrenci görselleri konusunda mevzuatı gözden kaçırmak. Modellenmiş resimlerin de öğrenci resmi gibi kullanılamayacağı sık atlanan bir ayrıntı; yaptırım tekrarda ruhsat iptaline kadar gidiyor.
5. İçeriği kayıt döneminde yayımlamak. Sekiz-on iki haftalık gecikmeyi hesaba katmayan takvim, doğru içeriği yanlış zamanda üretir.
Bu rehberin konusu kurumunuzun AI'da nasıl görüneceği, ama eğitimde ikinci bir soru daha var ve karıştırılmaması gerekiyor: kurumun kendi içinde AI'ı nasıl kullandığı.
İkisi farklı işler. Görünürlük, dışarıdan bakan aday ve veliyle ilgili; iç kullanım ise öğretmen, idari kadro ve öğrenciyle. Ama bir noktada kesişiyorlar: velilerin AI'a yaklaşımı, kurumun AI politikasını da merak konusu hâline getiriyor. Velilerin %72'sinin AI araçlarının çocuğunun eğitiminin parçası olmasını istediği bir ortamda, "kurumunuzun AI politikası nedir" sorusu artık bir aday sorusu.
Bu, yayımlanabilir ve mevzuata uygun bir içerik başlığı: hangi araçların hangi sınıf düzeyinde kullanıldığı, öğrenci verisinin nasıl korunduğu, ödev ve değerlendirmede AI kullanımına dair kuralların ne olduğu. Bu içerik hem gerçek bir soruya cevap veriyor hem de rakiplerinizin çoğunda bulunmuyor.
Kurum içi AI uyumunu envanterden ölçeklemeye nasıl kuracağınızı işletmeler için AI uyum rehberimizde adım adım ele aldık; eğitim kurumlarında veri sınırı maddesi, öğrenci verisi söz konusu olduğu için özellikle kritik.
Eğitimde AI görünürlüğünün en iyi tarafı, mevzuatın izin verdiği içeriğin zaten en etkili içerik olması: aday öğrencinin ve velinin gerçekten sorduğu soruya, doğrulanabilir ve güncel biçimde cevap vermek. Reklam alanının dar olması burada dezavantaj değil — rakiplerinizin çoğu da aynı sınırın içinde ve büyük kısmı bu kapıyı hiç kullanmıyor.
Aynı mevzuat mantığının başka sektörlerde nasıl işlediğini görmek isterseniz sağlık, hukuk ve muhasebe/YMM rehberlerimiz aynı sonuca çıkıyor: tanıtım kapalı, bilgilendirme açık. Güven sinyallerinin AI tarafında nasıl işlediğini ise E-E-A-T ve yapay zeka yazımızda ele aldık.
Doğru başlangıç içerik üretmek değil, ölçmek: aday velinizin soracağı beş soruyu ChatGPT, Gemini ve Perplexity'ye sorun ve kurumunuzun adının geçip geçmediğini, geçiyorsa bilginin güncel olup olmadığını kontrol edin. İkinci kısım eğitimde en az birincisi kadar kritik.
Kurumunuzun tablosunu hızlıca görmek için ücretsiz değerlendirme aracımızı kullanabilir, temel çerçeve için GEO nedir sayfamıza ve yapay zeka çözümleri rehberimize bakabilirsiniz. Kapsamlı bir program için GEO danışmanlığı sayfamız, sık sorulan konular için sıkça sorulan sorular bölümümüz var. Uygulama tarafında destek arayan kurumlar için partner ajansımız Lein Digital, ekibini kendisi yetiştirmek isteyenler için GEO Akademi.
Web sitenizin ChatGPT, Gemini ve diğer AI platformlarında nasıl göründüğünü ücretsiz öğrenin.
Ücretsiz Analiz Al