AI Arama Motorları Google'ın Yerini Alacak mı? Verilerle Analiz (2026)
2026'da pazarlamacıların en sık sorduğu soru bu. ChatGPT 900 milyon haftalık kullanıcıya ulaşırken, Perplexity %800 büyüme kaydediyor ve Google AI Overviews kendi tıklama trafiğini baltalıyor. Veriler ortada; peki gerçekten bir devir değişiyor mu, yoksa bu sadece bir dönemin başlangıcı mı? Kısa yanıt: Google yakın vadede yerini kaybetmiyor, ama AI platformları yüksek değerli karar sorgularını hızla ele geçiriyor. İşletmeniz için bu fark kritik.
2026'da arama motoru pazar payı: veriler ne söylüyor?
Google, 2026 yılında hâlâ küresel arama trafiğinin yaklaşık %89,87'sine hâkim; geçen yılın %91'ine kıyasla küçük ama sembolik bir gerileme. Aylık yaklaşık 4,9 milyar kullanıcıyla Google, geleneksel arama dünyasında dominant konumunu koruyor. Ancak "geleneksel" kelimesinin altını çizmek gerekiyor: AI tabanlı arama, tamamen farklı bir davranış kalıbıyla büyüyor ve bu büyüme Google'ın rakamlarına doğrudan yansımıyor; henüz.
AI arama motorlarının gerçek büyümesi ise chatbot pazarında görünüyor. Similarweb verilerine göre ChatGPT, yapay zeka chatbot pazarının %68'ini elinde tutuyor; Google Gemini %18,2 ile geçen yılın %5,4'ünden dramatik bir sıçrama yaparak ikinci konuma yerleşti. Bu tablonun kritik bir arka planı var: ChatGPT bir yıl önce %87,2 paya sahipti. Yani AI arama pazarı hem hızla büyüyor hem de içinde yeniden şekilleniyor.
En çarpıcı veri ise şu: Google, günlük 13,7 milyar arama işlerken ChatGPT günlük 2 milyar sorgu alıyor. Yani ChatGPT'nin işlem hacmi Google'ın yaklaşık %15'i. Ama kullanıcı başına oturum süresi değerlendirildiğinde tablo değişiyor; ChatGPT'de ortalama oturum 14 dakikayı aşarken Google'da bu süre 5 dakikanın altında kalıyor.
ChatGPT, Perplexity ve Gemini büyümesi: rakamlar
AI arama platformlarının büyüme hikâyesi rakamlarla anlatılmak zorunda, çünkü söylem değil veri yönlendiriyor.
ChatGPT
OpenAI'ın Şubat 2026 açıklamasına göre ChatGPT, 900 milyon haftalık aktif kullanıcıya ulaştı. Bu rakam Şubat 2025'teki 400 milyonun iki katından fazlası. Şubat 2026'da 5,35 milyar aylık ziyaret kaydeden ChatGPT, günlük 2 milyarın üzerinde mesaj işliyor. 50 milyon ücretli bireysel abone ve 9 milyon ücretli kurumsal kullanıcıyla platform iş dünyasının da vazgeçilmez aracına dönüşüyor.
Perplexity AI
Perplexity, 2026'nın en dikkat çekici büyüme hikâyelerinden biri olmaya devam ediyor. 45 milyon aktif kullanıcı ve 170 milyon aylık ziyaretiyle Perplexity, 2025 başına göre %100'ün üzerinde kullanıcı artışı kaydetti. Genel büyüme oranı ise yıllık bazda %800. Yapay zeka chatbot pazarında %6,4-8 arasında paya sahip olan Perplexity, Snapchat entegrasyonuyla yaklaşık 1 milyar kullanıcıya daha erişim kapısı araladı. 2026 ARR tahmini 656 milyon dolar olan şirketin değerlemesi 20 milyar dolara ulaştı.
Google Gemini
Google'ın AI aracı Gemini, AI chatbot pazarında %18,2 paya yükseldi. Ocak 2025'te %5,4 olan bu pay, bir yılda yaklaşık 3,4 kat büyüdü. Google'ın kendi arama altyapısına entegre olan Gemini, Android ekosistemi ve Google Workspace üzerinden ölçeklenme avantajına sahip; bu rakamın 2026 sonunda daha da yükseleceği öngörülüyor.
Google AI Overviews: kendi tehdidini mi yaratıyor?
Google'ın Mayıs 2023'te duyurduğu ve 2024'te yaygınlaştırdığı AI Overviews özelliği, arama sonuçlarının üstünde yapay zeka tarafından oluşturulmuş özetler sunuyor. Bu özellik iki açıdan tartışmalı:
Web sitelerine trafik düşüyor: AI Overviews, kullanıcıların arama sorularına doğrudan yanıt almasını sağlıyor; bu da organik tıklama oranlarını (CTR) düşürüyor. Araştırmalar, AI Overview gösteren sorgularda organik listelerin CTR'ının %15-25 oranında azaldığını ortaya koyuyor.
Google kendi kullanıcısını eğitiyor: Kullanıcılar, arama sonucu sayfasında AI yanıtını okumayı öğrendikçe ChatGPT ve Perplexity gibi tamamen AI merkezli platformlara geçiş eşiği düşüyor. Bir anlamda Google, kullanıcıları AI aramasına alıştırarak rakiplerine zemin hazırlıyor.
Bununla birlikte Google'ın stratejik avantajını göz ardı etmemek gerekiyor: Arama indeksi, reklam altyapısı ve milyarlarca kullanıcı verisi Google'a eşsiz bir konum sağlıyor. Gemini'nin hızlı büyümesi de Google'ın AI dönüşümünü başarıyla yönettiğinin göstergesi.
Hangi arama sorguları AI'ya geçiyor?
Her sorgu türü aynı hızda AI platformlarına geçmiyor. Veriler, belirgin bir segmentasyon ortaya koyuyor:
AI platformlarının güçlü olduğu sorgu türleri:
- Karşılaştırmalı sorular: "X mi Y mi daha iyi?"
- Açıklayıcı/nasıl sorguları: "[konu] nasıl çalışır?"
- Çok adımlı analiz gerektiren sorular: "[konunun] artı ve eksileri neler?"
- Profesyonel danışmanlık talepleri: hukuk, sağlık, finansal planlama soruları
- Kod ve teknik problem çözme
Google'ın dominant olduğu sorgu türleri:
- Yerel işletme aramaları ("yakınımdaki kafe")
- Güncel haber ve anlık bilgi sorguları
- Alışveriş ve ürün arama
- Spesifik bir web sitesini bulma
Bu segmentasyon kritik bir çıkarım sunuyor: AI platformları, yüksek değerli, karar odaklı sorguları hızla ele geçiriyor. Bir kullanıcı ürün veya hizmet satın almadan önce ChatGPT'ye danıştığında ve siz orada yoksanız, Google'daki konumunuz ne kadar güçlü olursa olsun o müşteriyi kaybediyorsunuz.
AI referral trafiği 2026'da %527 artış kaydetmişken (Similarweb, 2026), bu segmentasyonu anlamayan işletmeler kritik bir büyüme kanalını gözden kaçırıyor. GEO nedir? sayfamızda bu kavramı daha ayrıntılı ele aldık.
Türk işletmeler için pratik gerçek: Hangi sorgular risk altında?
Türkiye'deki işletmeler özelinde düşündüğümüzde, hangi sorgu türlerinin AI'ya kayma riski en yüksek? Bu soruyu sektör bazında yanıtlamak, stratejiyi doğru kurmanın temelini oluşturuyor.
B2B hizmetler (yazılım, danışmanlık, hukuk, muhasebe): "İstanbul'da güvenilir [hizmet türü] firması", "[sektör] danışmanlığı nasıl çalışır?", "[hizmet] fiyatları nasıl belirlenir?" gibi araştırma sorguları AI'ya hızla geçiyor. Bu sorgularda ChatGPT aktif tavsiye veriyor; Google'daki sıralamanızdan bağımsız olarak AI'da var olmak zorunlu.
Eğitim ve kurslar: "Türkiye'de [sertifika] almak", "[beceri] öğrenmek için en iyi kurs" sorguları yüksek dönüşüm oranlı ve AI platformlarına geçişi hızlı. Eğitim kurumları için Princeton GEO Çalışması (KDD 2024) bulguları özellikle önemli: istatistik içeren içerikler (%37 artış) ve kaynak gösterme (%40 artış) bu kategoride doğrudan etki yaratıyor.
Sağlık ve güzellik: "Bu semptomlar için ne yapmalıyım?", "İstanbul'da dermatolog önerir misin?" gibi sorgular hem yüksek hacimli hem de AI platformlarında büyük hızla büyüyen kategoriler.
Finans ve sigorta: Karşılaştırmalı sorgular ("hangi sigorta daha iyi"), ürün açıklamaları ve hesaplama sorguları AI'da en hızlı ele geçirilen kategori. Bir kullanıcı sigorta araştırması yaparken ChatGPT'ye danıştığında ve markanız önerilmiyorsa, karar sürecinden tamamen dışlanıyorsunuz.
Sheltron'un SME Index aracı, sektörünüzdeki bu yüksek riskli sorguları analiz ediyor ve mevcut AI görünürlük puanınızı rakip karşılaştırmasıyla sunuyor.
Google ile AI: Çatışma mı, dönüşüm mü?
"Google mu, AI mı?" sorusu yanlış çerçeveleme. Daha doğru soru şu: Kullanıcı davranışı nasıl bölünüyor ve işletmeniz her iki tarafta da görünür mü?
Mevcut tablo şöyle özetlenebilir: Google, yüksek hacimli, keşif odaklı ve alışveriş sorgularında dominant olmayı sürdürüyor. AI platformları ise derin araştırma, karşılaştırma ve danışma sorgularında giderek daha güçlü bir konum elde ediyor. Bu iki davranış türü birbirinin yerine geçmekten çok bir arada var olmaya devam ediyor.
Ancak dikkat çekici bir dinamik var: AI referral trafiği %527 büyürken, AI'dan gelen ziyaretçilerin kalitesi (oturum süresi, dönüşüm oranı) genellikle Google'dan gelenlerin önünde. AI, aktif tavsiye mekanizması olarak çalıştığı için kullanıcıyı daha "ısınmış" bir hâlde gönderiyor.
Bu dinamik işletmeler için somut bir seçim noktası yaratıyor: Her iki platformda da görünür olmak için içerik ve teknik altyapıyı birlikte optimize etmek ya da yalnızca Google'a odaklanarak AI büyümesinin dışında kalmak. AISEO metodolojimiz bu iki kanalı paralel yürütmenin pratik çerçevesini sunuyor.
Soru "Google mu AI mı?" değil; "Google ve AI için nasıl optimize ederim?" olmalı. İki platform farklı kullanıcı davranışlarına hizmet ediyor ve birbirini henüz tam anlamıyla ikame etmiyor. Ancak AI'nın payı hızla büyüdüğü için stratejiyi şimdi uyarlamak gerekiyor.
SEO ve GEO'yu entegre eden hibrit strateji
Mevcut SEO çalışmalarını sürdürün: Google hâlâ büyük çoğunlukla trafik gönderiyor; organik sıralamayı ihmal etmek 2026'da da tehlikeli.
GEO katmanını ekleyin: İçeriklerinizin AI platformlarında atıf alabilecek biçimde yapılandırılmış, otoriter ve bilgi yoğun olmasını sağlayın. AISEO metodolojimiz SEO ve GEO'yu paralel yürütmenin pratik çerçevesini sunuyor.
AI görünürlüğünü ölçün: Sheltron'un 2026 araştırmasına göre işletmelerin %84'ü AI platformlarındaki marka görünürlüğünü ölçemiyor. SME Index aracı bu boşluğu kapatmak için tasarlandı.
Yapılandırılmış veri ve citation stratejisi: Schema.org markup, FAQ blokları ve üçüncü taraf atıflar AI platformlarının içeriğinizi bulup kullanma olasılığını artırıyor. thegeoauthority.com üzerinde bu konudaki güncel araştırmaları takip edebilirsiniz.
Perplexity ve Gemini'yi de kapsayın: ChatGPT optimizasyonu yetmez; içerik stratejiniz Perplexity'nin kaynak önceliklendirmesini ve Gemini'nin Google entegrasyonunu da gözetmeli. yapayzekareklami.com üzerinde AI reklam ve görünürlük yönetimi konusunda ek kaynaklar bulunuyor.
Sheltron'un müşteri vakasında iki platforma yönelik entegre çalışma, AI platformlarından gelen atıf sayısını +280% artırdı. Yapay zeka çözümleri sayfamızda bu yaklaşımın nasıl uygulandığını görebilirsiniz.
Hibrit Strateji Nasıl Uygulanır? Adım Adım Çerçeve
"İki platforma optimize etmek" teorik bir öneri gibi gelebilir; ancak uygulaması oldukça somut adımlara indirgenebilir. Türk işletmeler için pratik bir başlangıç çerçevesi şu şekilde kurulabilir.
1. Mevcut içerik envanteri çıkarın: Web sitenizdeki tüm sayfaları iki kritere göre değerlendirin: (a) Bu sayfa schema.org işaretlemesi içeriyor mu? (b) Bu sayfa istatistik, kaynak veya ölçülebilir sonuç içeriyor mu? Her iki kritere de "evet" diyebileceğiniz sayfalar zaten kısmen GEO uyumlu; diğerleri öncelikli iyileştirme hedefleri.
2. Yüksek değerli sorgu listesi oluşturun: Sektörünüzde potansiyel müşterilerin satın alma öncesinde yapabileceği 10-15 araştırma sorgusunu listeleyin. Bu sorguları hem Google'a hem ChatGPT'ye girin; her iki platformdaki sonuçları kaydedin. Bu karşılaştırma, hangi sorgularda güçlü olduğunuzu ve hangi sorgularda boşluk bulunduğunu net ortaya koyuyor.
3. FAQ katmanı ekleyin: Mevcut ürün ve hizmet sayfalarına soru-yanıt bloğu eklemek en hızlı GEO kazancı sağlayan adımlardan biri. Her sayfa için 4-6 gerçek müşteri sorusu ve detaylı yanıtlar içeren FAQPage şeması, hem Google arama zengin sonuçlarında hem AI yanıtlarında değer yaratıyor.
4. Atıf ağını genişletin: Üçüncü taraf kaynaklarda adınızın geçmesi hem SEO hem GEO için kritik. Sektörel medya haberleri, podcast röportajları, araştırma raporlarında alıntılanmak, araştırma dizinlerinde listelenmek — bunların her biri AI platformlarının güvenilirlik değerlendirmesini doğrudan etkiliyor. firstcitation.com üzerinde atıf stratejisi araçları bu süreci yapılandırmanıza yardımcı olabilir.
5. Sonuçları ölçün ve optimize edin: Başlangıç sorgularını aylık yeniden test edin. Hangi içeriklerin AI yanıtlarında görünmeye başladığını, hangi sorgu kategorilerinde ilerleme olduğunu izleyin. Bu döngüsel süreç, GEO çalışmasını iteratif bir büyüme motoruna dönüştürüyor.
Sheltron'un hızlı değerlendirme formu bu çerçeveyi işletmenize özgü biçimde uygulamak için başlangıç noktası sunuyor: 48 saat içinde sektör ve lokasyon bazlı analiz.
Sıkça Sorulan Sorular
ChatGPT, Google'ın kaçta kaçı büyüklüğünde?
Sorgu hacmi açısından ChatGPT, Google'ın yaklaşık %12-15'ine karşılık geliyor: Google günlük 13,7 milyar arama işlerken ChatGPT günlük 2 milyar sorgu alıyor. Ancak kullanıcı başına geçirilen süre ChatGPT'de (14+ dakika) Google'ın (5 dakika) yaklaşık üç katı. Bu fark, AI'da gerçekleştirilen etkileşimlerin çok daha derin ve karar odaklı olduğuna işaret ediyor.
Perplexity AI neden hızlı büyüyor?
Perplexity'nin büyüme hızının arkasında birkaç temel faktör var: (1) Kaynakları alıntılayan, şeffaf yanıt formatı kullanıcı güvenini artırıyor, (2) Pro Search özelliği derinlemeli araştırma yapıyor, (3) Snapchat entegrasyonu 1 milyar potansiyel yeni kullanıcı kapısı açtı, (4) 20 milyar dolar değerleme ile çekilen yatırım, mühendislik hızını artırdı. AI arama pazarının %6-8'ine sahip; bu oran büyümeye devam ediyor.
İşletmem hem Google hem ChatGPT'de görünmek için ne yapmalı?
Hibrit yaklaşım gerekiyor: Google için teknik SEO ve backlink çalışmalarını sürdürürken, AI platformları için içeriği bilgi yoğun, soru-yanıt formatında ve atıf alabilecek kaynaklarla desteklenmiş şekilde oluşturmak şart. FAQ blokları, schema.org markup ve tutarlı üçüncü taraf atıflar iki platformda da etkili. GEO danışmanlığı hizmetimiz bu ikili stratejiyi planlamanıza yardımcı olabilir.
Google AI Overviews web site trafiğini ne kadar düşürüyor?
AI Overviews gösteren sorgularda organik CTR düşüşü araştırmadan araştırmaya farklılık gösterse de %15-25 aralığında düşüş raporlanan yaygın bir bulgudur. Ancak bu kaybı telafi etmenin yolu mevcut: FAQ içerikleri, GEO uyumlu yapı ve AI platformlarında doğrudan atıf kazanmak. SSS sayfamızda sık sorulan GEO sorularını yanıtladık.
Küçük bir işletme hem SEO hem GEO'ya bütçe ayırabilir mi?
Evet. Hibrit strateji büyük bütçe gerektirmiyor; doğru önceliklendirme gerektiriyor. İçerik üretirken mevcut SEO çalışmalarınıza istatistik, kaynak ve FAQ blokları eklemek, hem Google hem AI için değer yaratıyor. Bu yaklaşım ek içerik maliyeti olmadan GEO uyumluluğu sağlıyor. Sheltron'un hızlı değerlendirme formu, mevcut içerik altyapınızda hangi değişikliklerin en yüksek getiriyi sağlayacağını 48 saat içinde belirlemenizi sağlıyor.
Rekabette Geri Kalmadan Önce Stratejinizi Belirleyin
Google'ın yerini alacak mı? Kısa vadede hayır. Ama orta vadede AI platformları; yüksek değerli, karar odaklı sorguların önemli bir kısmını ele geçirecek ve bu geçiş zaten başladı. AI referral trafiğinin %527 büyüdüğü, ChatGPT'nin 900 milyon haftalık kullanıcıya ulaştığı bir ortamda tek platforma odaklanan bir strateji artık yetmiyor. thegeoauthority.com üzerinde AI arama trendlerini düzenli takip edebilir, Sheltron'un AI görünürlük değerlendirme aracıyla başlayarak iki platformu da kapsayan stratejinizi bugün şekillendirebilirsiniz.
